• USD Alış: 4.8196
  • USD Satış: 4.8389
  • Euro Alış: 5.5946
  • Euro Satış: 5.6171
Uykusuzluk Genlerimizi Etkiliyor

Uykusuzluk Genlerimizi Etkiliyor

15.12.2017 - 13:44:25 | Editör

Uykusuzluğun bedene verebileceği hasarlar sık sık vurgulanıyor. Uykunun yeterli alınmasının sağlığımız için neden büyük önem taşıdığı henüz tam olarak anlaşılamamışsa da hücre tamiri ile kasların onarımı ve hormon düzenlenmesi gibi vücudumuzdaki iyileştirme işlemleri için önemli bir faktör olduğu biliniyor. Bunun sebebi, bu fonksiyonların çoğunun metabolik sistemle düzenlenmesi. Uykusuzluğun vücudumuzda moleküler düzeydeki etkilerini tespit edebilmek için çalışmalar devam ediyor.

Bir gecelik uykusuzluk gen ifadesini değiştirebilir

Genlerimizin ifadesi, çok hızlı bir şekilde değişim gösterebilir. Daha önce yapılan çalışmalar, bir gecelik uykusuzluğun biyolojik saatle ilişkili olan BMAL1, CLOCK, CRY1 ve PER1 genlerinde aktivasyonda ve düzenlenmede değişikliğe yol açtığını göstermişti. Bir gecelik uykusuzluk, bireylerin DNA’sında metilasyon artışına sebep olur. Artan metilasyon, gen ifadesini değiştirerek vücudumuz için yapıtaşı olan proteinlerin üretimini etkileyebilir. Bu değişimlerin kalıcı olup olmadığı konusundaysa net bir görüş hakim değil. Ancak kronik uyku bozukluklarının DNA’yı etkileyerek yaşlanmayı hızlandırdığı, böylece vücudumuzu uzun vadede etkilediği biliniyor.

 

Yapılan diğer çalışmalar da uykusuzluğun DNA metilasyonu üzerindeki etkisini doğrulayıp farklı moleküler değişimlerin de olduğunu gösteriyor.

 

Uykusuzluk, koruyucu antioksidanların seviyesini azaltıyor

Gün içinde çeşitli serbest radikallere maruz kalırız. Bu yüksek reaktif moleküller oksidatif reaksiyonlarla hücre yapısına zarar verebilirler. Vücut uzun süre uyanık kaldığında metabolik faaliyetler zarar görür. Bu durum, reaktif oksijen türleri (ROS) ile antioksidan savunma mekanizması arasındaki dengenin bozulmasına sebep olur. Sağlıklı bir uyku; hücre fizibilitesi, çoğalması, aktivasyonu ve organ fonksiyonu için temel bir faktör olan redoks mekanizmasını düzenler.

Hücresel redoks, metil gruplarının DNA’ya eklenmesi (DNA metilasyonu) üzerinde etki gösterebilir. Yapılan çalışmalar, bir gecelik uykusuzluğun redoks metabolizması için önem taşıyan antioksidan GSH, ATP, sistein ve homosistein seviyesini azalttığını gösterdi. Oksidatif hasar arttığında plazmadaki GSH antioksidanının seviyesinin doğal olarak düşer. Benzer bir şekilde ATP’nin azalması da mitokondriyel fonksiyonda değişime sebep olabilir.

Redoks, epigenetik, mitokondiyel fonksiyon ve ATP azalması gibi değişimlerin nörolojik hasarlara sebep olabileceği daha önceki çalışmalarda da gösterilmişti. Bu nedenle uykusuzluğun bu hastalıklar üzerindeki etkisinin ayrıntılı olarak incelenmesi gerekiyor.

Hayatımızın üçte birini geçirdiğimiz uykunun hem vücudumuz için hem de beynimiz için ne kadar önemli olduğu bu çalışmalarla bir kez daha vurgulanıyor.

Kaynak:nbeyin

YORUM YAZ